مین بیر گئجه: قادر جعفری (موغان­شهر، ۱۳۶۵). ایلک، اورتا و متوسیطه تحصیلاتینی دوغولدوغو شهرده باشا وورموش، "عمران مهندس­لییی" ریشته­سینده یوکسک تحصیل آلماق اوچون اؤنجه همدان­ـا، سونرا ایسه اورمویا گئتمیش­دیر. بوندان قاباق، ـ "مین بیر گئجه"­ـده ـ اوندان ادبی بیر مقاله ده اوخوموشدوق.  

   ***

 

گوزگو

قادر جعفری

 

سونرا دوست­لاریمین هامیسی گولوشدولر. یعنی اولجه بیر بیرینه تعجب­له باخیب، سونرا گولوشدولر. "تیمور"سا، ـ «اَشی بو کی لاپ تؤحفه­یمیش!» دئدی. "مارال" یاخینلاشیب تئل­لرینی سیغاللادی. بیردن منه باخیب، ـ «اوتانماز!» دئدی، ـ «ائله بودور دئدییین گؤزلچه؟  هامینی منه گولدورمک ایسته­ییردین به­یم». هامیسی بیردن گئتدیلر. او ایسه اوزاقدان هر نه­یه اعتیناسیزجا باخیردی. دوز گؤزونون ایچینه گؤز دیکدیم. لاپ او قارا گیله­سی­نین دیبینه قدَر باخدیم. هئچ نه یوخ ایدی. هئچ اولماسا اؤز شکیلیمی اوردا گؤرمه­لی­یدیم آخی. آنجاق یوخ ایدیم. ائله هر شئی همن کی کیمی ایدی. هئچ نه دویولموردو. آبریمی تؤکدویو بس دئییل، هله دوداغیندان اولکی گولوشو ده ایتمیردی. دوزونه قالسایدی، اوندا هئچ گوناه - زاد یوخ ایدی. بو آرادا، او یازیق آخی نئیله­سین؟ او کی هئچ بیر سؤز دانیشمازدی دا. لاپ اول گوندن بئله­یدی. یالنیز، بیر نؤقطه­یه گؤزونو زیلله­ییب، دونوخوب قالاردی. دَبرمه­یینجه یئریمزلییینی کیمسه بیلمزدی. یعنی چولاق دئییلدی ها، آنجاق، سیزی نئجه باشا سالیم، یئریه بیلمزدی ده. آمما هر یئره گئدردی. دیش­لرینی بیلمیرم آمما همیشه دوداق­لارینی گولر گؤرَردیم. یئییب ایچمک­نن ده آراسی یوخ ایدی کی، یعنی هئچ اولدن دیشی ده یوخ ایدی. تانیش اولدوغوموز گوندن بئله­یدی. حتمن اوندان قاباق دا بئله­یمیش.

من مارالا دئدیم کی، سنی سئوه بیلمرم. آنجاق او اینانماق ایسته­مه­دی. ـ «حؤکمن منی سئومه­لی سن!» دئدی. سونرا دئدیم من بونو سئویرم، اؤزو ده دَلی­جه­سینه. او یئنه ده اینانماق ایسته­مه­دی. مارال اؤزو اونو گؤرمک ایسته­دی، یوخسا من بونو هئچ ایسته­مزدیم. اونو هامیدان قیسقانیردیم. بو، منه آتامدان چاتمیشدی. بیری­نین اونا خور باخماغینا دؤزمزدیم. دوست­لار دا ایصرار ائتدیلر. اونو گؤرمک اوچون بیزه گلدیلر. من، ـ «سیز هامیز گونده اونو گؤرورسوز» دئمیشدیم. حتتا اونون او قدَر آدلی - سانلی اولدوغوندان تلویزیوندا چیخیش ائتدیینی ده ائشیتدیریب، هر دؤنه فرقلی گئییندیینی ده تعریفله­میشدیم. ـ «یاخشی! بس اوندا او قیزین آدی ندی؟»، مارال سوروشدو. هه، دوغرودان دا آدی نه ایدی؟ آدی یوخ ایدی کی؟! ـ «بیلمیرم!»، دئدیم. ـ «اوندا سن یالان دئییرسن. منی باشیندان ائله­ییرسن»، دئدی. ـ « یوخ، او آخی دانیشا بیلمز»، بونو دا مارالا دئدیم.

سونرا مارال یئنه ده گلدی. ـ « نییه قاییتدین؟»، دئدیم. منه هده - قورخو گلدی. ـ «اؤزومو اؤلدوره­جه­یم»، دئدی. ـ «نه اولوب آخی؟ نییه بئله ائله­ییرسن؟»، دئدیم، ـ «سن نییه بونون خوروشونو چکیرسن؟ هئچ گؤر او سنین پاخیللیغینی چکیر؟ همیشه ده گولومسه­ییر. بو کی هئچ دانیشمیر دا، منه، سنه باخمیر دا». سونرا مارال دیک گؤزومه باخدی. بیلمیرم گؤزومده بیر شئی گؤره بیلدی یا یوخ؟ آنجاق ائله بیل بو سؤزلری منیم آغزیمدان ائشیتدییینه اینانمیردی. الینی قالدیردی و گوروپ او ییخیلدی. آنجاق آغلامادی. آغلایا دا بیلمزدی. آنجاق مارال آغلاییردی. آغلاماسا دا، بیر آز من اونون یئرینه اوتاندیم. گوناه دا ائله اوندایدی. سونرا مارال میز اوستونده­کی قایچینی الینه آلدی. ـ «نه ائدیرسن؟»، دئدیم. ـ «آی ماما! ما مااااا...»،  قیشقیردیم. یاغیش­سا، اؤزونو باجایا چیرپیردی. بایاقدان ایلدیریم یئری شاللاقلاییردی. سونرا بیر ال اوزومه یاپیشدی و ییخیلدیم و قیشقیردیم. بیلمه­دیم هانسی اول اولدو، آنجاق ایکیسی ده وار ایدی. سسیم مامامین قیهاسیندا ایتیردی. او برکدن چیغیریردی. من ده هئی اونو چاغیریردیم. آتام­سا  ترسه توتموش قاییشی­نین توققاسینی چیرپاراق، "بابام دئدی کور دئدی" اویناییردی. الی یامان آغیر ایدی. سونرا مامام ـ «وآللاه منیم هئچ گوناهیم یوخدو»، دئدی. یعنی زاریلدایا - زاریلدایا دئدی. ـ «پارچا آلیردیم، هاچان ایسته­سم زنگ ائدیم دئیه، نؤمره­سینی وئردی. وآللاه باشقا هئچ نه دانیشمادیم، وآللاه دانیشمادیم...» واللاه دانیشمیردی. آغلامیردی دا. باخین، سیزه ائله گله­ بیلر من بیر یالانچی­یام و نئجه اولا بیلر بیری­نین ساچینی یولاسان، قارنینی دا سؤکه­سن، آنجاق آغلامایا. بو دوغرودان دا بئله­یدی.

مارال هئی ضربه­لر ائندیریردی. ـ «دای بسدی، ال ساخلا» دئدیم. ـ « بو عیفریته­نی اؤلدوره­جم»، دئدی. ـ «منی اَسکیلتدی، یعنی سن اسکیلتدین. دوست­لارین یانیندا منی کیچیلتدین، آخماق، دلی...» و بیر نئچه سؤیوش ده علاوه ائتدی. دوزونه قالسا، مارال حاقلی­یدی دا. آنجاق اوندا دا گوناه یوخ ایدی آخی. بلکه ده اصیل گوناه ائله اوندایدی. ائله اؤلومه لاییق ایدی. هامی­یا باخیردی. اونون اوچون فرقی یوخ ایدی، هانسی کیشی اولور اولسون، تکی اونونلا اولسون. لاپ هانسی قیزلا دوست اولماسی دا فرق ائتمزدی. کیمین دوکانینا گئتمه­سی ده اؤنملی دئییلدی. هاوانین ایستی­سینده او دا قیزاردی، سویوق اولاندا ال­لری سویویاردی. آنجاق بونلار گئییمینه هئچ تاثیر ائتمزدی. تکی دوداغینین ماتئییی سیلینمه­سین، بیرده اوزونون گولوشو. لاپ اولدن بئله­یدی. اؤنجه بازاردا گؤردوم. ساچ­لارینی دارامیش، بزکلی گئیینمیش، شیشه آرخاسیندان اؤزونو تاماشاچی­لارا گؤستریردی. هامی­یا باخیردی. کیمی­سه گؤزوندن یایینمازدی. ائله اوندا دا کیمین­سه شکلی گؤزونده گؤرونمزدی. اونو اوردان دانیشیب، ائوه آپارماق و همیشه­لیک اؤزومونکو ائتمک منه باها باشا گلدی­سه ده، راضی­یدیم. بونونلا بئله، هر یئرده وار ایدی و اؤزوندن یالنیز بیرینی منه باغیشلامیشدی. ائله اونا گؤره ده، هامی ایله وار ایدی. دوزونه قالسا، منه ده ائله اونون هانسی منیم اولدوغو فرق ائتمزدی، تکی بیری منیم اولسون. کیمسه­یه یوخ دئمزدی. قحبه! ـ «ائله لیاقتین اؤلومدور»، آتام دئدی، ـ «اؤل قحبه، اؤل!». سونرا قاییشی­نین توققاسینی مامامین کلله­سینه ائندیردی. مامامین­سا الی یئره دوشموش قایچینی توتدو. ـ «منه اینانمیرسانسا، صاغیرین شاهیددی»، دئدی، ـ «یا سندن بوشاناجام، یا دا اؤزومو اؤلدوره­جم». ـ « بس بو نه نؤمره­سی­دیر؟ دوزونو دئه نه واختدان اونونلاسان؟ بلکه ائله بو صاغیری دا او بئز ساتاندان  قازانمیش­سان؟»، آتام دئدی. سونرا ائویمیز بیر آن یاندی سؤندو. کیمسه دام باشیندا بوش بوشکه­لر هئرله­دیردی. سسی هر یانی آلمیشدی، بوتون شهری. ـ «ار ائوینه آغ لیباس­نان گلمیش­سن، ائله کفن­نن ده گئده­جکسن!»، آتام دئدی. سونرا ائویمیز یئنه ده بیر آنلیق یاندی سؤندو. ـ « گئتمک ایسته­ییرسن­سه اؤل قح... » سؤزو آغزیندا قالدی. سونرا قیرمیزی یاغیش اوزومه یاغدی.

مارال گئری چکیلدی. بیر آز دا اونون اوزونه یاغمیشدی، آنجاق او فاحیشه­یه هئچ نه اولمامیشدی. قارنی سؤکولسه ده قانامیردی. مارال قیرمیزی الینه باخیب، ـ «سن ده ائله گؤزلچه­نه اوخشاییرسان» دئدی. سونرا بیردن ائشییه قاچدی. دالیسیجا من ده قیشقیردیم و قاچدیم. هامی آرخاسینجا گلمیشدی. تیمور دا، قونوم - قونشولار دا. سونرا اوستونده گؤی- قیرمیزی چیراغی اولان ماشین­لارین سس­لری ائشیدیلدی، سونرا ایشیغی، و آخیر کی اؤزلری ده گلدیلر. ایچینده­کی­لر ائنیب ـ «الینی قالدیر!» دئدیلر.