کاشغر !

مین بیر گئجه: ایل­لر بویو چین دؤولتی­نین یانلیش سیاست­لرینه قارشی موباریزه آپارمیش ها جین (Ha Jin)، یازدیغی اؤیکولرینه گؤره، بورا کیمی ایکی اؤنملی ادبی اؤدولو قازانمیش­دیر: "پِن همینگوی" (۱۹۹۷) و "فلانری اوکانر" (۱۹۹۶). او اغتیشاشچی آدلی اؤیکوسونده، چین اؤلکه­سی­نین قاپالی دورومونو آچیقلاماغا چالیشاراق، مملکَتینده­کی ضیالی­لاری­نین اخلاقی دوشکونلویونه ده توخونور...  بو حیکایه، "آمئریکانین ان یاخشی اؤیکولری، "۱۹۹۷ باشلیقلی اؤیکو توپلوسونون بیرینجی اؤیکوسو کیمی یاییملانمیش­دیر. 

 

                              ***                          

 

اغتیشاشچی

ها جين

رضا كاظمي

                      

 

«چو» و يئني حيات‌يولداشي، «موجي» آدلي قاطار دوراجاغي‌نين قارشيسينداكي مئيداندا ناهار يئييرديلر. ميزلري­نين اوستونده آغزيندان سوزولموش ايكي شیشه سودا، ايكي کاغیذ قوطو دولوسو دويو، كدو، ها بئله قووورولموش دونوز اتي وار ایدی.         

«چو» حيات‌يولداشينا ـ «گَل باشلاياق» دئییب، قاشیق عوضینه دوزلميش چوپ‌لارين بير بيرينه ياپيشميش تك‌لريني سينديردي. دونوز اتيندن بير كسيك گؤتوروب آغزينا قويدو. لوقمانی چئينه‌يه­رك، آريق چنه‌سينه قيريش دوشوردو. اونون ساغ طرفينده اولان باشقا بير ميزين باشيندا، دمير يولونون ايكي پوليسي چاي ايچيب گولوردولر. بئله نظره گليردي كي، اورتا ياشلي يوغون كيشي­، اوجا بويلو گئنيش‌ كورَ‌كلي گنج يولداشينا لطيفه تعريف‌له‌يير. اونلار هردن گؤز آلتي «چو»گيلين ميزيني ‌ده سوزوردولر...  

ادامه نوشته

تنقید 18. شمس درنه ـیی و ادبی اوتوروملاری (1)

            

          شمس درنه­یی و ادبی اوتوروم­لاری (۱)

 

مین بیر گئجه: هر بیر اثرین، اؤزللیک­له جیددی و چالیشقان یازیچی ـ شاعیرلر طرفیندن اوخونولماسی، او اثرین یازاری اوچون دانیلماز بیر سئوینجین یارانماسی دئمک­دیر. نئچه گون بوندان قاباق، تبریزین «شمس» آدلی ادبی درنک­لری­نین بیرینده، «هاوایا پیله­دیییمیز فاتیحه­لر» باشلیقلی اؤیکومه گؤره بیر اوتورومون کئچیریلمه­سینی ائشیتدیم. سونرا، اوتورومداکی دانیشیق­لارین یازیلیش فورماسی، ـ دَرنه­یین ایمئیلی طریقی ایله ـ الیمه چاتدی. من اؤز نؤوبمده، اوزاقدان اوزاغا بو ادبی اوتورومدان چوخلو شئی­لر اؤیره­نه­رک، او بیری حیکایه­لریمده یوزه یوز بو گؤستریش­لردن یارارلاناجاغیما چالیشاجاغام. بورادا یئنه ده، «شمس» درنه­یی­نین بوتون اؤیه­لرینه درین سایغی­لاریمی بیلیندیره­رک، تحکییه ادبییاتیمیز اوچون بئله کیمی گرَکلی اوتوروم­لارین سورَکلی اولدوغونو آرزولاییرام. (اؤیکونون اؤزونو اوخوماق اوچون، بو وئبلاقدا تیکله­یین: بیزیم اؤیکو بؤلومو/ بیزیم اؤیکو 26/ هاوایا پیله­دیییمیز فاتیحه­لر/ رضا کاظمی.)  

***

] شمس ادبی درنه­یی مین اوچ­یوز سئکسان یئددینجی گونش ایلینده، سلیمان جعفری، سهند نظمی، آیناز ستاری­فرد، ثریا قاسم­زاده و ابوالفضل ثوابی کیمی سایین یازیچی، ژورنالیست و شاعیرلرین توسطی ایله تبریزده قورولموشدور. بو درنه­یین ایندیلیکده اوتوز بئش اؤیه­سی اولاراق، زهرا نیکروان، ملیحه عزیزپور، عسگر محمدپور، نشاط شیخ­الاسلامی، آتیلا سلمانی و باشقا سایین قلمداش­لارین قاتیلماسییلا ادبی اوتوروم­لار کئچیریر.[   

 

سهند نظمی: منجه، اؤنجه اؤیکونون فضاسينا توخوناق، سونرا سؤزبسؤز دانيشیب قاباغا گئدَک.

آيناز ستاری­فرد: منجه، بو اؤیکونون آنا باخيشي ايکي يئري، ايکي توپلومو بير - بيریيله توتوشدورماق­دير؛ بؤيوک بير يئرله کيچيک بير يئري توتوشدورماق. ايکينجيسي ایسه سنت­ـدن (گَله­نَک­ـدن) تؤرَنمیش بیر پارا دوشونجه­لره توخونماق ايسته­یير.

ثریا قاسم­زاده (اولکر): سنت­ـه توخونور يوخسا مدرن ياشاييشي قينايير؟ هانسي؟ 

سليمان جعفری: ايکيسي ده. بو، داها آرتيق دانيشيلمالي­دير. من آيري قونولارا توخونماغي دا آليرام... "تورپاق" ائلئمئنتي­نين گوجلو رولو وار. 

فريده فنایی: آنا فيکير ائله تورپاق­دير. دئدییینیز او بیری قونولار، ايکينجي یئرده دورورلار.

ثریا قاسم­زاده (اولکر): اؤیکونون هانسی بؤلوم­لری دئدییینیز او سنت قونوسویلا اوست­اوسته دوشور؟ اؤز دئدییینیز کیمی بیرآز سنت­دن تؤرنمیش او فيکيرلردن دانيشين. هانسي فيکيرلر؟

آيناز ستاری­فرد: ائله اؤيکونون آدي، «هاوايا پيله­دییمیز فاتيحه­لر»! ...

 

ادامه نوشته