بیزیم اؤیکو 32. (قیرمیزی فینجان، سارای محمدرضایی)

مین بیر گئجه: سایین سارای محمدرضایی (مشکین­شهر. ۱۳۶۵)، قزوین دانیشگاهیندا "سیاسی بیلیم­لر" اوخویوب­دور. شعرلرییله یاناشی، بعضن طنز یازی­لارینی دا آیری آیری درگی­لرله وئبلاق­لاردا یاییملایار. بیزیم اؤیکو ۳۲ باشلیغی آلتیندا گئدن اثر، اونون بیرینجی حیکایه­سی­دیر.

 

***

 

قیرمیزی فینجان

سارای محمدرضایی

 

صندلی­یه سؤیکه­نیب، آیاق­لارینی میزه ایلیشدیریر. اَلینی فینجانین اوستونده ساخلاییر. بوخار بارماق­لاری آراسیندان چیخیب بورنونون اوجونو نَملندیریر. یئنه دیوارداکی ساعاتا باخیر،  یئددی اوتوزدؤرد دقیقه. هاوا گئت­گئده قارانلیقلاشیر. شکیلی پنجره­نین شیشه­سینه دوشور. اؤزونه باخیب، بارماق­لارییلا ساچ­لارینی داراییر. ائله بیل آی­لاردیر سو اوزو گؤرمه­ییب­دیر. اوتاغین هاواسی سَرینله­شسین دئیه پنجره­نی بیر آز آچیر. کوچه باشینداکی دوکانچی بیغ­لارینی ائشه ائشه، اوجا بوی آغ کؤینکلی بیر اوغلانی دانیشیغا توتوب­دور. بیر آز اویانلیغا، دیک­دابان باشماغینا گؤره چتین­لیک­له تئز تئز یئرییَن بیر قادینا باخیر. قادینین دیک­دابان باشماغی­نین سسی، ساعاتین تیک­تاکی کیمی قولاغیندا تاققیلداییر. قادین بالاجا قیزینا نسه دئییب، اونون بالاجا ال­لریندن یاپیشیر. قیز ساغ الییله قولچاغینی قوجاقلاییب، قاچا قاچا آناسی­نین آددیم­لارییلا آیاقلاشیر...

ادامه نوشته

تنقید 25. آت اوستو بیر باخیش! (داغیدیجی تنهالیق، محمود مهدوی)

 

داغيديجي تنهاليق!

"رقیه کبیری"­نین "باخيجي" و "رومانتيك بير گئجه" آدلی اؤيكولرینه آت­اوستو بیر باخیش

 

محمود مهدوي

 

۱. ایلک اؤنجه، "مین بیر گئجه" واسیطه­سییله سایین "رقیه کبیری"­نین قلمی ایله تانیش اولدوغومدان اؤز سئوینجیمی بیلدیرمه­لی­یم. بو یازیچیدان (شعردن چوخ،) یئنی اؤیکولر اوخویاجاغیمیزین آرزوسویلا، اونا دؤنه­لرله سلام یازیچی خانیم! دئییرم.  

۲. "رومانتیک بیر گئجه"­ـنی "مین بیر گئجه­"نین "بیزیم اؤیکو ۳۱" باشلیغی آلتیندا اوخودوغومدان سونرا، "آفتاب آذربایجان" درگیسی­نین اوتوز آلتینجی نؤمره­سینی ده چتین­لیک­له تاپیب "باخیجی" آدلی حیکایه­سینی ده اوردان اوخودوم. «باخيجي» قديمدن «طالئعه باخان» آنلامیندا ایشله­نیب­دیر. منجه، اؤیکونون آدی «ايشلَك‌چي/ ايشدَهچي» اولسايدي، داها گؤزَل اولا بيلَردي.

"باخيجي"ـ‌دا داغيديجي بیر تنهاليق وار. بير كيشي اون ايل‌دير آروادي­نين مريض‌لييي ایله ياتيب دورور. او گونو گوندن قوجالسا دا، اوندا اولان غریزه اوزره ايستك‌لر هله يئرينده‌دير. بورداكي كيشي صئكص دالیيجاق دئييل. او دام ـ ديواردان داريخيب­دیر. سس‌سيز قالماقدان بئزیب­دیر. قزئت اوخوماقدان زارا گليب­دیر. او بيريیله دانيشماق ایسته­ییر. کیشی بو مدرن‌لَشميش دونيادا لاپ تك قاليب. ائله بو مدرن دونيا طلب­لری اساسيندا دا آروادينا ايشلَك‌چي توتوب­دور. آنجاق ايندي اؤزو او ايشلك‌چي­يه ايليشيب قالیب­دیر. يازيچي چوخ ائحتياطلا بو كاراكتئري ياراتماقدادیر. او چوخ راحاتجاسينا كيشيیله ايشلَك‌چي آراسيندا ائهتیراسلی آن­لاری یاردا بیلردی، آمما ـ منجه ـ يازيچي‌نين قادين اولدوغوندان، و قادين‌لارين ايچَري دونياسيني یاخشیجا تانيديغيندان، اؤیکوده اساسن بئله بير اولای باش وئرمه­ییر. ايشلَك‌چي‌نين ايشي اوندان بوندان گؤزَتلَمک و آز چوخ پول آلماق‌دير. بوردا، بلکه ده، ائو يیيه‌سي­نين اونا بَسله‌دييي علاقه، قادینا یونگول بير زاد گلير. "باخيجي" بو گونكي زامانين اؤيكوسودور. انسان و اونون ايچ دونیاسیندان كئچن‌لر. بو گونكي اؤيكولرده، یالنیز، آتوم بومباسي پارتلامیر. اؤیکوده­کی كيشي‌نين یالقیزلیغی، منجه آتوم بومبالاریندان دا قاباق‌دير.

بير ده، "باخیجی"­ـدا يازيچي قاداغان اولموش بير ایلگینی چوخ باجاریقلا يازيب­دیر. بو اؤيكوده نه يئرسيزجه جيسمي رابیطه‌لره چكيلمک وار، نه ده بوش­بوغازلیق. سكوت، اولدوقجا هر نه‌يي بيزه باشا سالير؛ ديواري دَليب، كيشي‌نين ایسه باغريني دئشير. بورداكي سس­سیزلیک، پيلته‌سي يانميش ديناميته اوخشايير؛ داليسيیجا بؤيوك پارتلاييش اولاجاق ديناميت. بورداكي پارتلاييش، آخيردا ايشلَك‌چي‌نين داها اورا قايتماماغي‌دير...

۳. "رومانتيك بير گئجه"‌ـده، یازیچی اؤيكونو باشلاماميشدان قاباق، اوخوجویا بو گئجه هر نه­یین رومانتيك اولاجاغینی سؤیله­ییب­دیر... عزيز اوخوجو! سن بوردا دوشونجه آختارماماليسان! ائله بويلانيب او ایکی نفرین اوتاغینا باخسان، تئي كئف، گؤزَلليك، بير ده آشيب داشان سئوگي گؤره‌جك­سن! بو اؤيكوده، نثر آخارلي و راحات‌ اولسا دا، هر نه آمما اوزده قاليب­دیر. اؤيكونون دَرين‌لييي يوخدور. بوردا قادين هر ايش گؤرسه‌ ده، آخيردا كيشي گليب كنترل اَلينده تلويزيون قاباغيندا خورولدايير! يازيچي، كيشي‌لرين کاراکتئرینی تانیسا دا، اؤیکوسو آنجاق گوجلو اؤیکویه اوخشامير...

منجه، "رقیه کبیری" قادین کاراکترلرینی هئچ بیریمیز یازا بیلمه­دیییمیز قدَر گؤزل یازیر؛ کئشکی اونون اؤیکولرینده مین بیر قادین یاشاسین!  

 

بیزیم اؤیکو 31. (رومانتیک بیر گئجه، رقیه کبیری)

مین بیر گئجه: رقیه کبیری (خوی، ۱۳۴۱). بو سایین شاعیر و یازیچیدان، بوندان اؤنجه، ایکی اؤیکو اوخوموشدوم؛ هر ایکیسینی ده "آفتاب آذربایجان" درگیسینده. سونرا اونون شعره اختیصاص وئردییی اؤزَل وئبلاقینی تاپدیم. اورداکی شعرلرینی ده اوخودوم، آنجاق "رقیه کبیری­"ـنی هر ندن قاباق باجاریقلی بیر اؤیکوچو گؤردوم. من بیلن، او تبریزده یاشاییر. بونا گؤره، اونونلا اینترنت اوزره ادبی ایلگی قورماغا باشلادیم. آشاغیداکی حیکایه، اوندان اوخودوغوم اوچونجو اؤیکودور. اونا، ها بئله  اینترنت­ـه بَسله­دیییم سایغی­لاریملا بیرگه، بو حیکایه­نی ـ اؤز ایجازه­سییله ـ "مین بیر گئجه"­نین "بیزیم اؤیکو" بؤلومونون اوتوز بیرینجی اثری کیمی سیزینله پایلاشیرام.

***

 

رومانتیک بیر گئجه

 

رقیه کبیری

 

 رومانتیک بیر گئجه حاضیر‌لامالییام ایل‌لردن سونرا. اوشاق‌لار بئش گونلوک بیر سفره گئدیبلر. باش- باشا قالمیشیق ایکیمیز. ایداره‌دن اونون ایش یئرینه زنگ آچدیم. هر زامانکی کیمی یورغونلوق سسیند‌ن تؤکولوردو.

ـ «بیر سورپیریزیم وار بو گئجه. لوطفن بیر آز تئز گَل!»، دئدیم.

بیر آن تئلفونون دسته‌ییندن ـ «گؤروم دا» کلمه­سینی ائشیدنده، بوتون سَسیمین نئشه‌سی بوغازیمدا دویونله‌نیب ایتدی... 

ادامه نوشته

تنقید 24. (اؤلوم مسئله ـسی، ربابه قلیزاده)

مین بیر گئجه: ربابه قلی­زاده (اردبیل، ۱۳۵۹). اوندان چوخراق شعر اوخوموشوق. ها بئله، اوشاق ادبیاتیندا چالیشان جیددی یازیچی­لاردان بیری­دیر. دانیشگاه تحصیلاتینی بیتیرَندن سونرا، ایندی­لیکده معللیم­چی­لیک­له مشغول­دور. آشاغیداکی یازینی، ۲۳/۷/۱۳۸۸ تاریخینده کیتابیملا باغلی اردبیلده کئچیریلمیش ادبی بیر اوتورمودا اوخوموشدور. ال­لرینه ساغلیق دئیه­رک، یازیسینی سیزینله ده پایلاشیرام.

***

 

"لاپ او اوزاق­لاردا"نین اوچ اؤیکوسونو اوزومه توتاراق

اؤلوم مسئله­سی

ربابه قلی­زاده

رضا کاظمی­نین «لاپ او اوزاق­لاردا» باشلیقلی اؤیکو توپلوسونو کئچَن ایل یایدا اوخوموشدوم، آنجاق بو اوتورومون کئچیریلمه­سی، من اوچون بو کیتابی یئنیدن اوخوماغا بیر بهانه اولدو. تصویرپردازی، شخصیت­پردازی و طرح، اؤیکولرین اَن گؤزه چیرپان اؤزَللیک­لری­دیر.

بو حیکایه­ توپلوسوندا، "اؤلوم" مسئله­سی ده اؤزَل بیر یئر قازانماقدادیر. اؤیکولرین یوزه اَللی­سی اؤلوم قونوسونا عاییددیر و یا بو مضمونو اؤزویله داشیییر. اؤرنَک اولاراق، بو اؤیکولری یادینیزا سالیرام: "ایکی خیابان او یانلیق"، "هؤرولموش خاطیره­لر، من و آتام"، "شَکَری چوخدور بو قهوه­نین"...

                  

 ساغدان سولا: رضا کاظمی، ساسان ناطق، ربابه قلیزاده.

ادامه نوشته